Rosa Uylenburg

“Vorig jaar zijn we verdergegaan met het herstel van vertrouwen in de rechtspraak, dat met de toeslagenaffaire een deuk heeft opgelopen. Een belangrijk onderdeel daarvan is het aanhalen van contacten met de rechtbanken. Ik ben in 2024 bij bijna alle rechtbanken op bezoek geweest om te praten over elkaars werk. Enkele staan nog op het programma. Hoe organiseren we de juiste dialoog? Dat wordt gewaardeerd. We weten nu beter wat er bij de ander speelt. We hebben met elkaar goede overlegstructuren opgezet, we werken met expertgroepen op het gebied van het vreemdelingen- en omgevingsrecht en we houden regiobijeenkomsten. Langs elkaar heen communiceren, een van de fouten in de toeslagenaffaire, moet niet meer gebeuren. Het gaat in deze bijeenkomsten natuurlijk niet over individuele rechtszaken.

Het terugdringen van de doorlooptijden blijft een van onze prioriteiten. We hebben in 2024 weer meer zaken binnengekregen, vooral in de Omgevingskamer. Daar staat tegenover dat we in alle drie de Kamers meer zaken hebben afgedaan ten opzichte van het jaar ervoor. Per saldo is de stapel gegroeid, maar minder hard. Door een projectmatige aanpak hebben we de druk wat kunnen verlichten. In de Vreemdelingenkamer is de werkvoorraad wel afgenomen.

In 2024 hebben we nog maar één zaak gedaan onder de nieuwe Omgevingswet. We hebben in enkele uitspraken wel duidelijkheid kunnen geven over het overgangsrecht. Ik verwacht dat we in 2025 meer uitspraken zullen doen over nieuwe omgevingsplannen. Iedereen heeft cursussen doorlopen, er zijn handboeken opgesteld. We zijn er klaar voor.

In de zomer van 2024 zijn we gestart met een nieuw project: het met voorrang op zitting brengen van grote woningbouwzaken. Normaal behandelen we zaken op volgorde van binnenkomst, maar bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen voor grote woningbouwprojecten – twaalf woningen en meer, tot soms wel duizenden – krijgen dus tijdelijk prioriteit. De inhoudelijke behandeling is overigens dezelfde. Daar hebben we een speciaal team van staatsraden en griffiers op gezet, waardoor de planning en behandeling sneller gaat. Met dit initiatief nemen we onze verantwoordelijkheid in het grote maatschappelijke probleem van het woningentekort. Met deze aanpak kan de woningbouw enkele maanden tot ruim een jaar winnen. Daardoor kunnen andere rechtszaken wel iets later op zitting komen. We doen dit project één jaar, tot de zomer van 2025, we hebben dan rechtszaken met in totaal 65.000 woningen naar voren gehaald. Ontwikkelaars, gemeenten en appellanten reageren positief op deze aanpak.”