Ga naar de inhoud
lees voor
Direct naar
  • en (Information in English)
  • de (Deutsche Informationen)
  • fr (Informations en français)
  • contact
  • pers
  • werken bij
  • app
  • Actueel
    • Nieuws
    • Zittingsagenda
    • Persagenda
    • Evenementen
    • Piet Hein Donner Scriptieprijs
  • Adviezen
  • Uitspraken
  • Publicaties
    • Brochures
    • Studies en onderzoeken
    • Regelingen
    • Consultaties
    • Jaarverslagen
    • Toespraken vice-president
  • Over ons
    • Raad van State in het kort
    • Organisatie
    • Advisering
    • Bestuursrechtspraak
    • Begrotingstoezicht
    • Toetsing Klimaatwet
    • Geschiedenis
    • Raad van State in beeld
  • Zoeken
  • en
  • de
  • fr
  • contact
  • pers
  • werken bij
  • app
Zoeken

  1. Home ›
  2. Uitspraken ›
  3. Uitspraak 202405594/1/R1

Uitspraak 202405594/1/R1

ECLI
ECLI:NL:RVS:2026:6801
Datum uitspraak
18 november 2026
Inhoudsindicatie
Bij besluit van 21 juli 2022 heeft het college van burgemeester en wethouders van Gulpen-Wittem het verzoek van [partij A] om invordering van een dwangsom afgewezen. [partij A] woont aan de [locatie 1] in Wijlre. Hij heeft vanaf zijn perceel zicht op het perceel [locatie 2] in Wijlre. [appellant] woont aan de [locatie 2] en exploiteert daar een horecabedrijf. Ter plaatse van de [locatie 2] gold ten tijde van belang bestemmingsplan "[locatie 2] te Wijlre". Op het perceel [locatie 2] rustte de bestemming "Horeca" met als functieaanduiding "specifieke vorm van horeca - ijsboerderij". De voor Horeca aangewezen gronden zijn bestemd voor horeca, met dien verstande dat ter plekke van de aanduiding "specifieke vorm van horeca - ijsboerderij" uitsluitend een ijsboerderij is toegestaan. In het bestemmingsplan is een "ijsboerderij" gedefinieerd als een specifieke vorm van horeca ter plekke van een voormalige agrarische bedrijfslocatie waarbij in hoofdzaak ijs en daarnaast ondergeschikt (kleine) gerechten worden verstrekt. Volgens het college is het gebruik in strijd met van het bestemmingsplan omdat er een horecabedrijf wordt geëxploiteerd dat niet als "ijsboerderij" kan worden aangemerkt zoals gedefinieerd in de planregels. Het college heeft [appellant] daarom bij besluit van 23 september 2021 gelast het strijdige gebruik van het perceel te staken.
  • Hoger beroep
  • Hoger Beroep - Bestuursdwang / Dwangsom

Toon inhoud

  • Volledige tekst
  • Persaankondiging
Volledige tekst

202405594/1/R1.
Datum uitspraak: 18 november 2026

AFDELING
BESTUURSRECHTSPRAAK

Uitspraak op het hoger beroep van:

[appellant], wonend in Wijlre, gemeente Gulpen-Wittem,
appellant,

tegen de uitspraak van de rechtbank Limburg van 19 juli 2024 in zaak nr. 23/252 in het geding tussen:

[partij A]

en

het college van burgemeester en wethouders van Gulpen-Wittem.

Procesverloop

Bij besluit van 21 juli 2022 heeft het college het verzoek van [partij A] om invordering van een dwangsom afgewezen.

Bij besluit van 12 december 2022 heeft het college het door [partij A] daartegen gemaakte bezwaar ongegrond verklaard.

Bij uitspraak van 19 juli 2024 heeft de rechtbank het door [partij A] daartegen ingestelde beroep gegrond verklaard, het besluit van 12 december 2022 vernietigd en het college opgedragen een nieuw besluit op bezwaar te nemen.

Tegen deze uitspraak heeft [appellant] hoger beroep ingesteld.

Het college heeft een schriftelijke uiteenzetting ingediend.

Bij besluit van 4 september 2024 heeft het college het bezwaar opnieuw ongegrond verklaard en de afwijzing van het verzoek om invordering van een dwangsom gehandhaafd.

[partij A] heeft hiertegen gronden aangevoerd.

Het college heeft een verweerschrift ingediend.

[appellant] heeft een schriftelijke uiteenzetting ingediend.

[partij A] en het college hebben nadere stukken ingediend.

De Afdeling heeft de zaak op een zitting behandeld op 9 juni 2026, waar [appellant], bijgestaan door mr. L.M.A. Schrieder, rechtsbijstandverlener in Apeldoorn, [partij A], bijgestaan door drs. S.A.N. Geerling, rechtsbijstandverlener in Leusden, en het college, vertegenwoordigd door E.M.G. Haagmans en A.A.C.M. Gidding-Baade, zijn verschenen. Verder zijn op de zitting [partij B] en [partij C], vertegenwoordigd door mr. C. Lubben, advocaat in Amsterdam, gehoord.

Overwegingen

Inleiding

1.       [partij A] woont aan de [locatie 1] in Wijlre. Hij heeft vanaf zijn perceel zicht op het perceel [locatie 2] in Wijlre. [appellant] woont aan de [locatie 2] en exploiteert daar een horecabedrijf.

Ter plaatse van de [locatie 2] gold ten tijde van belang bestemmingsplan "[locatie 2] te Wijlre". Op het perceel [locatie 2] rustte de bestemming "Horeca" met als functieaanduiding "specifieke vorm van horeca - ijsboerderij". De voor Horeca aangewezen gronden zijn bestemd voor horeca, met dien verstande dat ter plekke van de aanduiding "specifieke vorm van horeca - ijsboerderij" uitsluitend een ijsboerderij is toegestaan. In het bestemmingsplan is een "ijsboerderij" gedefinieerd als een specifieke vorm van horeca ter plekke van een voormalige agrarische bedrijfslocatie waarbij in hoofdzaak ijs en daarnaast ondergeschikt (kleine) gerechten worden verstrekt. Volgens het college is het gebruik in strijd met van het bestemmingsplan omdat er een horecabedrijf wordt geëxploiteerd dat niet als "ijsboerderij" kan worden aangemerkt zoals gedefinieerd in de planregels. Het college heeft [appellant] daarom bij besluit van 23 september 2021 gelast het strijdige gebruik van het perceel te staken. Aan het besluit is een begunstigingstermijn van vier weken verbonden. Dit besluit staat daarom in rechte vast.

[partij A] heeft bij emailbericht van 1 mei 2022 het college verzocht over te gaan tot invordering van een nog te verbeuren dwangsom. Volgens [partij A] zal [appellant] op 8 mei 2022 door het aanbieden van een moederdaglunch niet aan de opgelegde last voldoen. Het college heeft zijn verzoek bij besluit van 21 juli 2022 afgewezen en deze afwijzing gehandhaafd bij besluit van 12 december 2022.

De rechtbank heeft vervolgens het beroep van [partij A] gegrond verklaard omdat het college geen deugdelijk onderzoek heeft gedaan naar de vraag of [appellant] op 8 mei 2022 uitvoering had gegeven aan de last, het besluit op bezwaar vernietigd en het college opgedragen een nieuw besluit op het bezwaar te nemen. Tegen deze uitspraak heeft [appellant] hoger beroep ingesteld.

Het college heeft op 4 september 2024 een nieuw besluit op bezwaar genomen. [partij A] is het niet eens met dit besluit en heeft hiertegen gronden ingediend.

Hoger beroep

2.       [appellant] betoogt dat de rechtbank ten onrechte heeft overwogen dat het college onvoldoende onderzoek heeft gedaan naar de vraag of uitvoering was gegeven aan de last op 8 mei 2022. Het college heeft immers op verschillende momenten controles uitgevoerd. Dat het college geen controle heeft uitgevoerd op 8 mei 2022, doet daar niet aan af, aldus [appellant].

2.1.    De Afdeling stelt voorop dat aan de afwijzing van een verzoek om invordering een deugdelijke en controleerbare vaststelling van relevante feiten en omstandigheden ten grondslag dient te liggen. Onder verwijzing naar de uitspraak van 30 juni 2021, ECLI:NL:RVS:2021:1388, overweegt de Afdeling dat voor een dergelijke vaststelling van die feiten en omstandigheden een onderzoek ter plaatse aangewezen is en de menukaart en website betrokken kunnen worden.

2.2.    Het college heeft aan het besluit op bezwaar ten grondslag gelegd dat [appellant] te kennen heeft gegeven dat er een lunch in buffetvorm zou worden aangeboden op 8 mei 2022. Het zou daarbij gaan om producten die ook op de reguliere menukaart stonden.

Naar de Afdeling begrijpt, heeft het college uitsluitend op grond van de mededelingen van [appellant] vastgesteld dat er geen dwangsom is verbeurd. Bij de rechtbank heeft het college immers te kennen gegeven dat het geen feitelijk onderzoek ter plaatse heeft gedaan. Onder deze omstandigheden heeft het college zich ten onrechte op het standpunt gesteld dat er geen dwangsom is verbeurd. Zoals de rechtbank terecht heeft overwogen, ligt aan het in bezwaar gehandhaafde besluit geen deugdelijk vaststelling van relevante feiten en omstandigheden ten grondslag.

Het betoog slaagt niet.

Conclusie hoger beroep

3.       Het hoger beroep is ongegrond. De Afdeling bevestigt de uitspraak van de rechtbank.

Het besluit van 4 september 2024

4.       Het college heeft bij besluit van 4 september 2024 opnieuw op het bezwaar beslist. Dit besluit wordt, gelet op artikel 6:24 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb), gelezen in samenhang met artikel 6:19, van die wet, van rechtswege geacht onderwerp te zijn van dit geding. De Afdeling zal het beroep daartegen hierna beoordelen.

5.       [partij A] betoogt dat het college ten onrechte niet heeft onderkend dat er op 8 mei 2022 een dwangsom is verbeurd en daarom ook ten onrechte niet tot invordering is overgegaan. Indien alleen al het lunchmenu wordt bestudeerd, is het volgens [partij A] duidelijk dat geen uitvoering was gegeven aan de last. Het college kan niet volstaan met het onderzoek naar de vraag of [appellant] over het gehele jaar uitvoering heeft gegeven aan de last, aldus [partij A].

5.1.    Het college heeft de afwijzing van het verzoek om invordering van een dwangsom bij besluit van 4 september 2024 gehandhaafd. Volgens het college is geen dwangsom verbeurd. Het college heeft alsnog onderzoek gedaan naar de verkochte producten door bestudering van uitdraaien uit het kassasysteem over onder meer het jaar 2022 van het horecabedrijf. Hiermee heeft het college beoogd het feitelijk verstrekte aanbod van het horecabedrijf ook op 8 mei 2022 in kaart te brengen. Mede gelet op het tijdsverloop sinds die datum, ziet de Afdeling geen aanleiding voor het oordeel dat het college ten onrechte ook betekenis heeft toegekend aan gegevens over het gehele jaar 2022. In wat [partij A] heeft aangevoerd, ziet de Afdeling geen aanleiding voor het oordeel dat het college zich ten onrechte op het standpunt heeft gesteld dat [appellant] niet heeft gehandeld in strijd met de aan hem opgelegde last.

Het betoog slaagt niet.

Conclusie beroep

6.       Het beroep is ongegrond.

Conclusie proceskosten

7.       Het college hoeft geen proceskosten te vergoeden.

Beslissing

De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State:

I.        bevestigt de aangevallen uitspraak;

II.       verklaart het beroep tegen het besluit van 4 september 2024 ongegrond.

Aldus vastgesteld door mr. G.T.J.M. Jurgens, lid van de enkelvoudige kamer, in tegenwoordigheid van mr. E.L. Denters, griffier.

w.g. Jurgens
lid van de enkelvoudige kamer

w.g. Denters
griffier

Uitgesproken in het openbaar op 18 november 2026

163-1124

Persaankondiging

Uitspraken over handhaving rondom ijsboerderij in Wijlre

Zes uitspraken die allemaal gaan over de ijsboerderij in Wijlre. De zaken gaan over verschillende dwangsommen die het college van burgemeester en wethouders van Gulpen-Wittem aan de ijsboerderij heeft opgelegd en over handhavingsverzoeken van omwonenden tegen de ijsboerderij. Het college van B&W heeft dwangsommen opgelegd omdat de ijsboerderij handelt in strijd met het bestemmingsplan. Zo zou bij de ijsboerderij niet in hoofdzaak ijs worden verkocht. De rechtbank Limburg heeft zich eerder over deze zaken gebogen. De omwonenden zijn tegen de diverse rechtbankuitspraken in hoger beroep gekomen bij de Afdeling bestuursrechtspraak. Die heeft de zaken gezamenlijk op 8 juni 2026 op zitting behandeld. De zes uitspraken hebben de volgende zaaknummers: 202400067/1, 202400073/1, 202405434/1, 202405587/1, 202405589/1, 202405591/1 en 202405594/1.


  • Zoeken
  • Link kopiëren
  • Citeren
  • Opslaan als PDF-document
  • Opslaan als PDF-document

Raad van State

De Raad van State is onafhankelijk adviseur van regering en parlement over wetgeving en bestuur en hoogste algemene bestuursrechter van het land.

  • Meer over ons
  • Vacatures

Contact

De Raad van State bevindt zich in het centrum van Den Haag. Wilt u in contact komen met ons of wilt u ons bezoeken voor een zitting?

  • Telefoon
  • Locatie en route
  • Post en e-mail
  • Wet open overheid
  • Nieuwe zaak starten

Altijd op de hoogte

Ontvang ons nieuws via de abonnementenservice in uw mailbox. Op de hoogte gehouden worden over uitspraken die gedaan worden in bepaalde zaken? Meld u dan aan voor de e-mailservice. Of bekijk de voortgang van een bepaalde procedure bij de Afdeling bestuursrechtspraak.

  • Abonnementenservice
  • E-mailservice uitspraken
  • Voortgang procedure
  • Aanvragen oude uitspraken

Toegankelijkheid | Privacy | Cookiebeleid

Volg ons

  • Bluesky
  • LinkedIn
  • Instagram
  • Mastodon