Ontwerpbesluit houdende regels ter zake van heffingen in verband met de gezondheidszorg voor dieren (Besluit heffing bestrijding dierziekten).

Bij Kabinetsmissive van 20 juni 2014, no.2014001202, heeft Uwe Majesteit, op voordracht van de Minister van Economische Zaken, bij de Afdeling advisering van de Raad van State ter overweging aanhangig gemaakt het ontwerpbesluit houdende regels ter zake van heffingen in verband met de gezondheidszorg voor dieren (Besluit heffing bestrijding dierziekten), met nota van toelichting.

Bij Kabinetsmissive van 20 juni 2014, no.2014001201, heeft Uwe Majesteit, op voordracht van de Minister van Economische Zaken, bij de Afdeling advisering van de Raad van State ter overweging aanhangig gemaakt het ontwerpbesluit houdende regels ter zake van heffingen in verband met de bekostiging van het weren van dierziekten (Besluit heffing preventie dierziekten), met nota van toelichting.

De ontwerpbesluiten voorzien in een nieuwe wijze van financieren van het Diergezondheidsfonds in verband met de opheffing van alle productschappen. (zie noot 1)

De Afdeling advisering van de Raad van State onderschrijft de strekking van de ontwerpbesluiten, maar adviseert de twee ontwerpbesluiten samen te voegen en de tariefstelling voor kippen en kuikens te vereenvoudigen. Zij is van oordeel dat in verband daarmee aanpassing van de ontwerpbesluiten wenselijk is.

1. Een of twee besluiten
Aan de Afdeling advisering van de Raad van State zijn gelijktijdig twee ontwerpbesluiten voorgelegd. Het ene ontwerpbesluit voorziet in een heffing voor de bestrijding van besmettelijke dierziekten; het andere ontwerpbesluit regelt een opslag op die heffing in verband met de preventie van zulke ziekten. De soorten dieren waarover de heffing en de toeslag op de heffing moeten worden betaald komen voor een groot deel overeen; datzelfde geldt voor de onderscheiding in tarieven. Ook de groep heffingsplichtigen komt derhalve voor een groot deel overeen. Het ligt daarom in de rede om de heffing en de opslag te regelen in één besluit.

Dat - zoals de toelichting meldt (zie noot 2) - binnen drie maanden na inwerkingtreding van het ontwerp-Besluit heffing bestrijding dierziekten een wetsvoorstel tot goedkeuring aan de Tweede Kamer moet worden gezonden, (zie noot 3) terwijl dat niet geldt voor het ontwerp-Besluit heffing preventie dierziekten, is naar het oordeel van de Afdeling geen reden om hiervan af te zien. Het is immers mogelijk één algemene maatregel van bestuur tot stand te brengen en in het voorstel voor een goedkeuringswet te omschrijven voor welke bepalingen uit die algemene maatregel van bestuur goedkeuring wordt gevraagd.

Uit oogpunt van praktische hanteerbaarheid adviseert de Afdeling dan ook de twee ontwerpbesluiten samen te voegen.

2. Aantal verschillende tarieven
Voor de verschillende soorten kippen en kuikens voorzien de twee ontwerpbesluiten in achttien verschillende heffingen en achttien verschillende opslagen op die heffingen. (zie noot 4) De verschillen in hoogte tussen die tarieven worden niet toegelicht. Dat er zoveel verschillende categorieën kippen en kuikens worden onderscheiden heeft tot gevolg dat de uitvoeringslasten toenemen en dat zich risico’s van fraude kunnen voordoen.

De Afdeling adviseert in de toelichting in te gaan op de vraag of de tariefstructuur kan worden vereenvoudigd en de ontwerpbesluiten zo nodig aan te passen.

3. De Afdeling verwijst naar de bij dit advies behorende redactionele bijlage.

De Afdeling advisering van de Raad van State geeft U in overweging in dezen een besluit te nemen, nadat met het vorenstaande rekening zal zijn gehouden.

De waarnemend vice-president van de Raad van State

---

Redactionele bijlage bij het advies van de Afdeling advisering van de Raad van State betreffende no.W15.14.0198/IV

Ontwerp-Besluit heffing bestrijding dierziekten
- In artikel 16 "de wet" de eerste keer vervangen door "de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren" en de tweede keer door "die wet". De omschrijving van "wet" in artikel 1 schrappen.
- Artikel 2, tweede lid, dat overgangsrecht regelt, overbrengen naar hoofdstuk 5 (Slotbepalingen) (Aanwijzing 96 van de Aanwijzingen voor de regelgeving).
- In de artikelen 4, tweede lid, en 5, tweede lid, de woorden "en bestemd om te worden opgefokt tot moederdier of grootmoederdier" schrappen.
- In artikel 5, vijfde lid, onderdeel d, "onderdeel 2" wijzigen in: onderdeel 3.

Ontwerp-Besluit heffing preventie dierziekten
- In artikel 1 de omschrijving van het begrip "diergezondheidsheffing" schrappen, nu het begrip slechts twee keer voorkomt en beide keren wordt verwezen naar het besluit waarin de term wordt gebruikt. Voorts het begrip "persoon" schrappen, nu dit begrip in het besluit niet voorkomt.

---

Nader rapport (reactie op het advies) van 15 oktober 2014

Het kabinet is de afdeling erkentelijk voor de voortvarendheid waarmee het advies is uitgebracht.
De afdeling adviseert de twee ontwerpbesluiten samen te voegen en de tariefstelling voor kippen en kuikens te vereenvoudigen. Op beide punten zal ik ingaan.

Samenvoeging ontwerpbesluiten
Het kabinet meent dat samenvoeging van beide besluiten geen grote meerwaarde oplevert voor de heffingsplichtige. Zoals de afdeling constateert, komen de soorten dieren en de heffingsplichtigen in beide besluiten overeen. Het enige verschil is de hoogte van het tarief, bestemd voor een bijdrage in de kosten van bestrijding en voor de kosten voor het weren van dierziekten. Het is voor een heffingsplichtige eenvoudig een kwestie van het optellen van het tarief voor de kosten van bestrijding enerzijds en de bijbehorende opslag voor de preventiekosten anderzijds.
De wetgever heeft destijds bewust de keuze gemaakt twee aparte tarieven in te voeren met twee verschillende procedures in de artikelen 110 en 110a van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren. De procedure in artikel 110 voorziet in een nahangprocedure, waar regelgeving die in werking treedt op basis van artikel 110a binnen drie maanden door een goedkeuringswet moet worden bevestigd. Juist vanwege die verschillende procedures en het onderscheid dat de wet maakt tussen de kosten voor het weren van dierziekten en voor de kosten van het bestrijden ervan, houdt het kabinet vast aan zijn keuze voor twee besluiten.

Vereenvoudiging tariefstelling kippen en kuikens
De aanleiding voor de invoering van de diergezondheidsheffing is de beoogde opheffing van de productschappen (Wet opheffing bedrijfslichamen). Het Productschap Zuivel, het Productschap Vee en Vlees en het Productschap Pluimvee en Eieren legden tot nu toe op grond van de Wet op de bedrijfsorganisatie heffingen op. Genoemde productschappen droegen vervolgens tot aan een afgesproken bedrag een deel daarvan af ten bate van het Diergezondheidsfonds. De Minister van Economische Zaken is beheerder van dit fonds. Uit het fonds worden de betalingen gedaan in verband met het weren en bestrijden van dierziekten. De opheffing van de productschappen noodzaakt ertoe de sectorbijdrage op een andere wijze bijeen te brengen. Daartoe voert de regering zelf een heffing in. Tegelijkertijd wil de regering op korte termijn zo min mogelijk wijzigingen aanbrengen in de tariefstructuur zoals ondernemers die gewend waren. Slechts waar de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren noopt tot een andere tariefgrondslag is daarvoor gekozen. Een andere tariefstructuur vergt ook een nieuwe afweging omtrent de voeding van het Diergezondheidsfonds. Het kabinet wil deze discussie niet nu, maar op een later moment voeren. Daarom is nu gekozen voor een zoveel mogelijk ongewijzigd overnemen van de heffingsstructuur van de productschappen. Het kabinet neemt de zorg van de afdeling voor kans op fraude wel serieus. Het heffingsjaar 2015 zal daarom dienen als toets om te bezien of de geraamde heffingsinbrengsten ook zullen worden gerealiseerd. Nadelige effecten of tegenvallers kunnen worden meegenomen in het project van een grotere wetswijziging in de nabije toekomst. Die wijziging is met name bedoeld om de heffing meer flexibel en moderner te maken. Daarbij zal echter ook oog zijn voor de uitvoering en handhaving. De toelichting is op dit punt gewijzigd.

Overig
De redactionele opmerkingen van de afdeling zijn overgenomen.

Ik moge U hierbij de ontwerp-besluiten en de nota’s van toelichting doen toekomen en U verzoeken overeenkomstig deze ontwerpen te besluiten.

De Minister van Economische Zaken

---

(1) Kamerstukken II 2013/14, 33 910, nrs. 1-3. Als uitwerking van de opheffing van de productschappen vervalt ook de wettelijke grondslag voor de heffingen in artikel 108 van de Gwwd (artikel XXIII, onderdeel B).
(2) Ontwerp-Besluit heffing preventie dierziekten, toelichting, § 2 (Wettelijk kader), slotalinea.
(3) Artikelen 91h, eerste lid, en 92, eerste lid, in verbinding met de artikelen 110 en 110a van de Gwwd.
(4) In beide ontwerpbesluiten betreft het de artikelen 4 en 5.

---

Gehele tekst ontwerpregeling met toelichting (pdf, 212 kB)