Wijziging van het Besluit basisregistratie ondergrond.

Bij Kabinetsmissive van 6 januari 2025, no.2025000003, heeft Uwe Majesteit, op voordracht van de Minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening, bij de Afdeling advisering van de Raad van State ter overweging aanhangig gemaakt het ontwerpbesluit tot wijziging van het Besluit basisregistratie ondergrond in verband met het toevoegen van het registratiedomein milieukwaliteit, met nota van toelichting.

De Basisregistratie Ondergrond (BRO) is een centrale registratie met informatie over de Nederlandse ondergrond. Vanuit één digitale landelijke voorziening kunnen gebruikers gegevens opvragen. Deze gegevens worden geordend op basis van ‘registratieobjecten’. Het ontwerpbesluit voegt twee nieuwe registratieobjecten over milieukwaliteit toe aan de BRO. Het betreft milieuhygiënisch bodemonderzoek en overheidsbesluiten inzake bodemverontreiniging. Bronhouders zijn gehouden deze registratieobjecten in de vorm van brondocumenten aan te leveren. Door deze gegevens over de ondergrond breder beschikbaar te maken, kunnen meer partijen inzicht krijgen in de staat van de bodem en kan nieuw onderzoek waar mogelijk achterwege blijven.

De Afdeling advisering van de Raad van State maakt een opmerking over het feit dat netbeheerders met dit besluit nog geen gegevens over milieukwaliteit van de bodem gaan leveren. Dit gaat ten koste van de volledigheid van de BRO. Daarnaast maakt de Afdeling een opmerking over de verhouding tussen het opnemen van informatie over milieukwaliteit in de BRO en verplichtingen die op Nederland rusten onder het verdrag van Aarhus en Richtlijn 2003/4 inzake de toegang van het publiek tot milieu-informatie. (zie noot 1) In verband daarmee aanpassing wenselijk van de toelichting.

1. Geen verplichting voor netbeheerders

Het ontwerpbesluit regelt uitsluitend welke registratieobjecten in de vorm van brondocumenten aan de BRO worden geleverd. De Wet BRO bepaalt wie hier als bronhouder toe gehouden is. (zie noot 2) Er wordt echter nog niet voorzien in het aanwijzen van netbeheerders als bronhouder, noch zal op andere wijze een leveringsverplichting voor netbeheerders (bijvoorbeeld als dataleverancier) worden geformaliseerd. Dit terwijl zij beschikken over zeer relevante (historische) informatie en jaarlijks 50.000 bodemonderzoeken verrichten. Deze informatie zal nu voor het merendeel buiten de BRO blijven. (zie noot 3) Huidige bronhouders verrichten of ontvangen naar schatting 30.000 milieuhygiënische bodemonderzoeken. (zie noot 4)

De nota van toelichting zegt hierover dat het gesprek met de netbeheerders is aangegaan om hen bij de BRO te betrekken, maar dat ten tijde van het opstellen van dit besluit nog geen passende oplossing was gevonden voor deze kwestie. (zie noot 5) De vraag dient zich dan ook aan wat de meerwaarde is van het huidige ontwerpbesluit en of uit het oogpunt van doelmatigheid besluitvorming over deelname van de netbeheerders niet beter kan worden afgewacht. De toelichting gaat hierop onvoldoende in. De Afdeling adviseert dan ook op dit punt de toelichting aan te vullen.

2. Verhouding tot hoger recht

Ingevolge het verdrag van Aarhus en Richtlijn 2003/4 inzake de toegang van het publiek tot milieu-informatie (hierna: de richtlijn) rust op overheidsinstanties de verplichting om milieu-informatie beschikbaar te stellen aan het publiek. De toelichting gaat niet in op de relatie tussen deze verplichting en het ontwerpbesluit. Onduidelijk is bijvoorbeeld of met de opname van deze gegevens over milieukwaliteit in de BRO uitvoering wordt gegeven aan de verplichting die ingevolge de richtlijn rust op lidstaten om, kort gezegd, te waarborgen dat overheidsinstanties milieu-informatie ordenen. (zie noot 6) Daarnaast blijkt niet uit de toelichting of, en zo ja, ten aanzien van welke gegevens, de netbeheerders (los van de BRO) verplicht zijn milieu-informatie beschikbaar te stellen.

De Afdeling adviseert dan ook de toelichting aan te vullen met een paragraaf over "verhouding tot hoger recht", waarin bovenstaande kan worden toegelicht.

De Afdeling advisering van de Raad van State heeft een aantal opmerkingen bij het ontwerpbesluit en adviseert daarmee rekening te houden voordat een besluit wordt genomen.

De vice-president van de Raad van State

Voetnoten

(1) Richtlijn 2003/4/EG van het Europees Parlement en de Raad van 28 januari 2003 inzake de toegang van het publiek tot milieu-informatie en tot intrekking van Richtlijn 90/313/EEG van de Raad (PbEU L 41).
(2) Artikelen 7 en 9. Een wetsvoorstel dat tevens drinkwaterbedrijven aanwijst als bronhouder is op 5 november 2024 door de Eerste Kamer aangenomen (Kamerstukken II 2023/24, 36544, nr. 2).
(3) Het gaat hier volgens de nota toelichting om de onderzoeken die worden uitgevoerd in het kader van de Arbowet.
(4) Nota van toelichting, p. 6
(5) Nota van toelichting, p. 5.
(6) Artikel 7, eerste lid, van de richtlijn.