Ontwerpbesluit tot wijziging van de bijlage, bedoeld in artikel 2, eerste lid, van de Wet administratiefrechtelijke handhaving verkeersvoorschriften alsmede de bijlage bij het Besluit OM-afdoening onderscheidenlijk het Transactiebesluit 1994 in verband met onder meer een verhoging van de tarieven, met nota van toelichting.

Bij Kabinetsmissive van 16 november 2011, no.11.002729, heeft Uwe Majesteit, op voordracht van de Minister van Veiligheid en Justitie, mede namens de Minister van Infrastructuur en Milieu, bij de Afdeling advisering van de Raad van State ter overweging aanhangig gemaakt het ontwerpbesluit tot wijziging van de bijlage, bedoeld in artikel 2, eerste lid, van de Wet administratiefrechtelijke handhaving verkeersvoorschriften alsmede de bijlage bij het Besluit OM-afdoening onderscheidenlijk het Transactiebesluit 1994 in verband met onder meer een verhoging van de tarieven, met nota van toelichting.

Het ontwerpbesluit strekt tot de volgende verhogingen van de tarieven voor verkeersovertredingen die onder de WAHV, het Besluit OM-afdoening en het Transactiebesluit 1994 vallen:
a. een algehele tariefsverhoging van 15%;
b. een specifieke verhoging van tarieven voor asociale en gevaarlijke gedragingen;
c. een specifieke verhoging van tarieven voor overschrijding van de maximumsnelheid binnen de bebouwde kom (30 km/u);
d. bijzondere verhoging met € 15 voor overschrijding met 11 km/u of meer van de geldende snelheidslimiet;
e. een inflatiecorrectie van 4,7%.

De Afdeling advisering van de Raad van State maakt naar aanleiding van het ontwerpbesluit een opmerking met betrekking tot de proportionaliteit van de voorgestelde algehele tariefsverhoging van de verkeersovertredingen met 15%. Zij is van oordeel dat in verband daarmee het ontwerpbesluit (deels) nader dient te worden overwogen.

De nota van toelichting motiveert de voorgestelde tariefsverhogingen(zie noot 1) niet inhoudelijk. Er wordt slechts verwezen naar de motie Van der Staaij c.s. en de aan de Tweede Kamer gerichte Brief van de minister van Veiligheid en Justitie "Maatregelen verkeersveiligheid".(zie noot 2) De argumenten van verkeersveiligheid en financiële belangen voor de staatskas, die de laatste tariefsverhoging per 1 januari 2011 hebben ingegeven, worden zelfs niet vermeld. Evenmin wordt aandacht besteed aan de effecten van de reeds doorgevoerde (aanzienlijke) tariefsverhogingen op de verkeersveiligheid en naleving van de verkeersnormen.
De Afdeling wijst er voorts op dat de motie Van der Staaij c.s. ertoe strekt binnen het beschikbare budget niet te kiezen voor een algehele procentuele verhoging voor alle verkeersboetes, maar voor gerichte verhogingen voor in het bijzonder grote verkeersovertredingen, waaronder snelheidsovertredingen in woonwijken, asociale gedragingen in het verkeer en voor recidive.

In het ontwerpbesluit wordt naast de bijzondere verhogingen voor asociale gedragingen in het verkeer en overschrijding van de snelheidslimiet binnen de bebouwde kom een algehele tariefsverhoging van 15% voorgesteld. Deze tariefsverhoging dient naar het oordeel van de Afdeling in samenhang te worden bezien met de tariefsverhogingen van 2008 (20%) en 2011 (15%). In vier jaar tijd wordt een tariefsverhoging gerealiseerd van ongeveer 58%(zie noot 3) ten opzichte van het jaar 2007, nog los van de inflatiecorrectie. Deze bedraagt over deze periode in totaal 7,7%.

De Afdeling wijst op het uitgangspunt dat de hoogte van de boete in redelijke verhouding dient te staan tot de aard en ernst van de overtreding. Een verhoging van de boetes wegens verkeersovertredingen in vier jaar tijd van ongeveer 66% acht de Afdeling niet proportioneel. Voorts meent de Afdeling dat eerst de effecten van de voorgaande verhogingen op de verkeersveiligheid in kaart moeten worden gebracht, voordat een eventuele nieuwe verhoging wordt gerealiseerd. Niet duidelijk is immers dat de voorgaande verhogingen ontoereikend waren om de verkeersveiligheid te verbeteren. Gelet op het feit dat de voorgestelde algehele tariefsverhoging niet proportioneel wordt geacht en niet dragend is gemotiveerd adviseert de Afdeling deze tariefsverhoging te heroverwegen.

De Afdeling advisering van de Raad van State geeft U in overweging in dezen geen besluit te nemen dan nadat met het vorenstaande rekening zal zijn gehouden.

De vice-president van de Raad van State

---

Nader rapport (reactie op het advies) van 12 december 2011

Onderbouwing verhoging en proportionaliteit
Conform het advies van Afdeling advisering van de Raad van State is de nota van toelichting aangevuld met de argumenten voor de verhogingen van de tarieven die met dit besluit worden doorgevoerd. In de nota van toelichting wordt naar aanleiding van het advies van de Afdeling ook ingegaan op de proportionaliteit van deze verhoging, mede in het licht van de tariefsverhogingen in de afgelopen jaren.

De Afdeling meent dat eerst de effecten van de voorgaande verhogingen op de verkeersveiligheid in kaart moeten worden gebracht, voordat een eventuele nieuwe verhoging wordt gerealiseerd. Zoals in de nota van toelichting is beschreven, blijft het aantal verkeersovertredingen ondanks eerdere tariefsverhogingen hoog. Deze verkeersovertredingen leiden tot ongewenste, vaak gevaarlijke situaties. Ik ben ervan overtuigd dat verkeersdeelnemers zich door het afschrikwekkend effect van de hogere tarieven beter aan de verkeersvoorschriften zullen houden. Deze betere naleving zorgt voor een grotere verkeersveiligheid. De minister van Infrastructuur en Milieu en ik realiseren ons verder terdege dat een verbetering van de verkeersveiligheid vraagt om meer dan alleen hogere sancties. Om deze reden worden doorlopend andere maatregelen getroffen die de volle breedte van het beleidsterrein verkeersveiligheid bestrijken. Gezien het palet aan maatregelen dat wordt getroffen om de verkeersveiligheid te vergroten, zie ik geen aanleiding om een evaluatieonderzoek te doen naar het specifieke effect op de verkeersveiligheid van de voorgaande verhogingen.

Van de gelegenheid is gebruik gemaakt om in het ontwerpbesluit en in de toelichting enkele wijzigingen van louter technische en redactionele aard aan te brengen. Tot slot is de datum van inwerkingtreding bepaald op 1 januari 2012.

Ik moge U hierbij, mede namens mijn ambtgenoot van Infrastructuur en Milieu, het gewijzigde ontwerpbesluit en de gewijzigde nota van toelichting doen toekomen en U verzoeken overeenkomstig dit ontwerp te besluiten.

De Minister van Veiligheid en Justitie

---

(1) Deze moeten € 971 miljoen opbrengen.
(2) Kamerstukken II 2010/11, 32 500 VI, nr. 41 en Kamerstukken II 2010/11, 29 398, nr. 285.
(3) Gelet op de cumulatie van de verhogingen.

---

Gehele tekst ontwerpregeling met toelichting (pdf, 1.1 MB)