Samenvatting advies wetsvoorstel vermogensbelasting 2024

Belasting over vermogen tegen progressief tarief

Het gaat om een initiatiefvoorstel van de Tweede Kamerleden Nijboer, Alkaya, Van Raan, Gündogan en Maatoug dat een belasting over het vermogen tegen een progressief tarief invoert. De heffingsgrondslag is beperkt tot het vermogen dat in box 3 wordt belast. Het vermogen in box 1 en box 2 telt niet mee. Met het voorstel willen de initiatiefnemers de vermogensongelijkheid verminderen. Ze willen ook komen tot een stabiele belastingopbrengst over vermogen met een regeling die uitvoerbaar is voor de Belastingdienst en die begrijpelijk en uit te leggen is.

Beide doelen worden maar zeer beperkt bereikt

De Afdeling advisering concludeert in haar advies dat met het voorstel de vermindering van de vermogensongelijkheid en het bereiken van een stabiele belastingopbrengst maar in zeer beperkte mate worden bereikt. De beperking van de grondslag tot het vermogen in box 3 kan verder tot gevolg hebben dat het beeld ontstaat dat middengroepen worden aangepakt en zeer vermogenden worden ontzien. Dat doet afbreuk aan de begrijpelijkheid en acceptatie van de regeling en is lastig uit te leggen. Aan de Belastingdienst is een zogenoemde uitvoeringstoets gevraagd. Hieruit is naar voren gekomen dat met het voorstel geen uitvoerbare regeling voor de Belastingdienst wordt bereikt.

Eigendomsrecht

Verder merkt de Afdeling advisering nog op dat de initiatiefnemers het voorstel nader moeten motiveren in het licht van het eigendomsrecht. Een combinatie van een inkomstenbelasting in box 3 en een vermogensbelasting zou niet proportioneel kunnen zijn. Dit risico kan mogelijk worden beperkt door de som van beide belastingen te maximeren, vergelijkbaar met de vroegere zogenoemde 68%-regeling. Maar maximeren maakt de heffing wel complexer, wat dan weer druk legt op de uitvoeringscapaciteit van de Belastingdienst.