Raad van State stelt vragen over belastingvrijstelling voor landgoederen

Gepubliceerd op 13 maart 2013

De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft vandaag (13 maart 2013) zogenoemde prejudiciële vragen gesteld aan het Hof van Justitie in Luxemburg over de belastingvrijstelling voor landgoederen op grond van de Natuurschoonwet. De Raad van State wil van het Hof in Luxemburg uitleg over het Europese recht op vrij verkeer van kapitaal. Aanleiding hiervoor is het besluit van de staatssecretarissen van Financiën en Economische Zaken om het landgoed 'The Bean House' niet aan te merken als landgoed, omdat het in Groot-Brittannië ligt en niet in Nederland. De Nederlandse eigenares had om de status als landgoed gevraagd, omdat zij gebruik wil maken van de daaraan verbonden vrijstelling van schenk- en erfbelasting. Deze zaak is nu aanhangig bij de Raad van State.

Beperking kapitaalverkeer
De Raad van State stelt in de uitspraak vast dat het vrij verkeer van kapitaal in de Europese Unie wordt beperkt, doordat de Natuurschoonwet de belastingvrijstelling beperkt tot landgoederen die in Nederland liggen. Volgens de bewindslieden is deze beperking gerechtvaardigd vanwege 'dwingende redenen van algemeen belang'. Zij wijzen er daarbij op dat de belastingvrijstelling in de eerste plaats is bedoeld om Nederlandse landgoederen te behouden. Verder is de beperking van het kapitaalverkeer gerechtvaardigd, omdat de fiscale controle van landgoederen buiten Nederland tot praktische problemen leidt, aldus de staatssecretarissen.

Vragen
De Raad van State wil van het Hof in Luxemburg weten of de beperking van het kapitaalverkeer gerechtvaardigd is met het oog op het 'behoud van nationaal natuurschoon en cultuurhistorisch erfgoed' in Nederland. Verder ziet de hoogste bestuursrechter zich voor de vraag gesteld of de doeltreffendheid van fiscale controles een dergelijke rechtvaardiging oplevert. In dit verband is naar het oordeel van de Raad van State ook van belang om te weten in hoeverre autoriteiten in het buitenland behulpzaam moeten zijn bij het uitvoeren van dergelijke fiscale controles.

Procedure
De behandeling van de zaak bij de Raad van State wordt geschorst in afwachting van de antwoorden van het Hof in Luxemburg. Dit duurt naar verwachting ongeveer een jaar tot anderhalf jaar. Daarna zal de Raad van State de behandeling voortzetten en uiteindelijk een definitieve uitspraak doen in deze zaak.

Natuurschoonwet
Op grond van de Natuurschoonwet kunnen eigenaren van landgoederen in Nederland onder voorwaarden worden vrijgesteld van de verplichting tot betaling van schenk- of erfbelasting. Deze regeling beoogt te voorkomen dat landgoederen worden opgeknipt en in delen worden verkocht om de belasting te kunnen opbrengen. Een van de voorwaarden voor deze vrijstelling is dat de eigenaren het landgoed gedurende een periode van 25 jaar in stand te houden.

Hoge Raad
De Hoge Raad heeft op 1 februari jl. vragen gesteld aan het Hof van Justitie in een enigszins vergelijkbare zaak. Het gaat in die zaak om een Nederlandse regeling waarbij uitgaven voor monumentale panden onder bepaalde voorwaarden fiscaal aftrekbaar zijn. Een van de voorwaarden daarvoor is dat het om een Nederlands monument moet gaan. De Hoge Raad wil weten of die voorwaarde in strijd is met het Europese recht op vrijheid van vestiging of vrij verkeer van kapitaal.

Lees hier de uitspraak met zaaknummer 201113287/1/T1 waarin de Raad van State vragen stelt aan het Hof van Justitie in Luxemburg.