Samenvatting voorlichting over democratische controle op de besteding politiemiddelen
De Afdeling advisering van de Raad van State heeft zogenoemde voorlichting gegeven over de democratische controle van de Tweede Kamer op de besteding van middelen van de politie. De Tweede Kamer had de minister van Justitie en Veiligheid verzocht om de Afdeling advisering om een voorlichting over dit onderwerp te vragen. De regering heeft de voorlichting op 19 juli 2019 openbaar gemaakt.
Beperkte invloed Kamer op politiebegroting
De politie is bij wet ondergebracht in een zelfstandige rechtspersoon. Daar is in 2012 voor gekozen, omdat de politie niet alleen in dienst staat van de minister van Justitie en Veiligheid, maar ook en vooral werkt voor de burgemeester en de officier van justitie. Omdat de politie een zelfstandige rechtspersoon is, heeft zij een eigen begroting. Bij de jaarlijkse behandeling van de rijksbegroting ziet de Tweede Kamer maar één artikel voor de uitgaven van de politie, met daarop een bedrag van ongeveer zes miljard euro. De Tweede Kamer kan de uitgaven voor de politie nauwelijks beïnvloeden op de klassieke manier: door het indienen van amendementen op de begroting. Wel wordt de volledige politiebegroting in bijlage bij de begroting van het ministerie van Justitie en Veiligheid gevoegd. En de Tweede Kamer kan haar wensen over de politie-uitgaven ook aan de regering overbrengen door het indienen van moties. Maar deze instrumenten hebben toch minder betekenis van het recht van amendement, waarmee de Tweede Kamer de politiebegroting ook zou kunnen aanpassen.
Meer controle mogelijk door uitsplitsen begroting
De Tweede Kamer kan wel meer controle uitoefenen op de politiebegroting als het begrotingsartikel voor de politie op de begroting van het ministerie van Justitie en Veiligheid wordt uitgesplitst. Het begrotingsartikel voor de politie kan worden gesplitst in personele en materiële uitgaven. Personele uitgaven kunnen verder worden gesplitst in uitgaven voor de landelijke politie en uitgaven voor de politieregio’s. Bij de materiële uitgaven kunnen de uitgaven voor bijvoorbeeld huisvesting, vervoer en ICT afzonderlijk worden vermeld. Daarmee krijgt de Tweede Kamer meer inzicht en meer beïnvloedingsmogelijkheden.
Lees hier de volledige tekst van de voorlichting van de Afdeling advisering van de Raad van State.