Ontwerpbesluit tot aanwijzing van onroerende zaken ter onteigening ten algemenen nutte voor de uitvoering van het bestemmingsplan Buitengebied, partiële herziening Kolenbranderweg van de gemeente Haaksbergen.

Krachtens Koninklijke machtiging heeft de Minister van Infrastructuur en Milieu met een schrijven van 11 april 2016, no.RWS-2016/14599, bij de Afdeling advisering van de Raad van State ter overweging aanhangig gemaakt een voordracht met ontwerpbesluit, tot aanwijzing van onroerende zaken ter onteigening ten algemenen nutte voor de uitvoering van het bestemmingsplan Buitengebied, partiële herziening Kolenbranderweg van de gemeente Haaksbergen.

Het ontwerpbesluit voorziet in de onteigening van gronden ten behoeve van de uitvoering van het bestemmingsplan Buitengebied, partiële herziening Kolenbranderweg van de gemeente Haaksbergen (hierna: het bestemmingsplan). Het bestemmingplan maakt de reconstructie mogelijk van de bestaande Kolenbranderweg in Haaksbergen tot een gebiedsontsluitingsweg naar de toekomstige N18.
De Afdeling advisering van de Raad van State adviseert het ontwerpbesluit vast te stellen, maar heeft opmerkingen over de bespreking van de zienswijzen.

1. Bespreking zienswijze reclamant 1
Reclamant 1 is van mening dat er geen noodzaak is tot onteigening van zijn voor onteigening aangewezen percelen, omdat de gemeente Haaksbergen niet voldoende inspanningen heeft verricht om te onderzoeken of minnelijke overeenstemming bereikt kon worden over de aankoop van zijn grond.

De Afdeling adviseert de bespreking van de zienswijzen van reclamant 1 aan te vullen met een beknopte beschrijving van het contact tussen verzoeker en reclamant voorafgaand aan het doen van een formeel schriftelijk aanbod op 24 november 2014 en op 11 maart 2015, om zo een beter beeld te schetsen van het gevoerde minnelijke overleg. Voorts adviseert de Afdeling om de bespreking van deze zienswijze af te sluiten met de conclusie dat ten aanzien van reclamant 1 voldoende pogingen zijn gedaan tot minnelijke verwerving en dat om die reden het betoog van reclamant geen aanleiding geeft om te twijfelen aan de noodzaak van de onteigening.

2. Bespreking zienswijzen van reclamanten 2
Reclamanten 2 brengen in hun zienswijze verschillende gronden naar voren. De Afdeling adviseert bij de bespreking van deze zienswijzen en bij de overwegingen het volgende:

a. Omwille van de leesbaarheid adviseert de Afdeling de beschrijving van en de reactie op de zienswijzen van reclamanten 2 onder te verdelen in onderdelen, net zoals de schriftelijke zienswijzen van deze reclamanten onderverdeeld zijn in ‘Grond 1’ en ‘Grond 2’.

b. Reclamanten 2 betogen in hun zienswijzegeschrift dat de uitvoering van de bestemming ‘verkeer’ in het bestemmingsplan, geluidshinder veroorzaakt die een schending oplevert van hun recht op woning en privéleven op grond van artikel 8 EVRM. Het beroep van reclamanten op artikel 8 EVRM vindt zijn grond in de gestelde geluidshinder. Het ontwerpbesluit stelt naar het oordeel van de Afdeling terecht dat dit onderdeel van de zienswijze over de te verwachten geluidshinder als gevolg van de realisatie van het bestemmingsplan, van planologische aard is. De planologische aspecten kunnen in het kader van de administratieve onteigeningsprocedure niet worden beoordeeld, maar konden in de procedure op grond van de Wet ruimtelijke ordening aan de orde worden gesteld.

De Afdeling adviseert de bespreking van deze zienswijze van reclamanten 2 aan te vullen met de overweging dat het aan de burgerlijke rechter in zijn hoedanigheid van onteigeningsrechter is om desgevraagd over te gaan tot een toetsing van de onteigeningstitel op haar rechtmatigheid, ook buiten de hem in de onteigeningswet opgedragen taken. (zie noot 1) Daarbij kan de onteigeningsrechter een oordeel geven over de vraag of sprake is van schending van de rechten van reclamanten op grond van artikel 8 EVRM. Daarnaast adviseert de Afdeling om in de bespreking van deze zienswijze van reclamanten 2 de passage ‘Wij volgen reclamanten dan ook niet in hun zienswijze dat hun recht ex artikel 8 EVRM zou worden geschonden.’ te schrappen.

c. Na het, volgens de Afdeling terechte, oordeel in het ontwerpbesluit dat de zienswijze over de te verwachten geluidshinder van planologische aard is, adviseert de Afdeling de volgende passage te schrappen ‘Op grond van artikel 77, eerste lid onder 1 van de onteigeningswet kan onteigening onder meer plaatsvinden ten behoeve van de uitvoering van een bestemmingsplan […] Naar Ons oordeel is de voorgenomen realisatie in overeenstemming met het bestemmingsplan.’

d. Reclamanten 2 voeren in hun zienswijzegeschrift een mogelijke schending aan van artikel 6 EVRM, als de Kroon nalaat de geluidsbelasting op hun woning te toetsen aan artikel 8 EVRM. De Afdeling adviseert in de bespreking van deze zienswijze tot uitdrukking te brengen dat het aan de burgerlijke rechter in zijn hoedanigheid als onteigeningsrechter is om tot toetsing van de onteigeningstitel op haar rechtmatigheid over te gaan, ook buiten de hem in de onteigeningswet opgedragen taak. (zie noot 2)

e. Reclamanten 2 stellen voorts in hun zienswijzegeschrift dat de schending van hun recht op grond van artikel 8 EVRM, welke volgens hen het gevolg zal zijn van geluidshinder ten gevolge van de uitvoering van het bestemmingsplan, enkel kan worden voorkomen door onteigening van hun gehele woning met bijgebouwen. Dit in afwijking van het voorliggende verzoek tot gedeeltelijke onteigening van het perceel van reclamanten 2. Het ontwerpbesluit stelt naar aanleiding van deze zienswijze dat er geen wettelijke bevoegdheid is om het onteigeningsverzoek uit te breiden. Een nadere motivering van die stelling ontbreekt echter.

De Afdeling adviseert in de samenvatting van de zienswijzen van reclamanten 2 toe te voegen dat het vorenstaande door hen naar voren is gebracht. Daarnaast adviseert de Afdeling om de bespreking van deze zienswijze aan te vullen met een passage over de mogelijkheden voor toepassing van artikel 38 Onteigeningswet. (zie noot 3) Dat artikel regelt dat de onteigende onder voorwaarden in de gerechtelijke onteigeningsprocedure de gehele onteigening van zijn perceel kan vorderen.

De Afdeling advisering van de Raad van State geeft U in overweging in dezen een besluit te nemen, nadat aan het vorenstaande aandacht zal zijn geschonken.

De waarnemend vice-president van de Raad van State

---

Nader rapport (reactie op het advies) van 24 juni 2016

Het bestemmingsplan voorziet in de reconstructie van de bestaande Kolenbranderweg te Haaksbergen van een erftoegangsweg tot een gebiedsontsluitingsweg, waarmee Haaksbergen wordt ontsloten op de toekomstige N18. Het profiel van de weg zal bestaan uit twee rijbanen met bermen en bermsloten. Aan de oostzijde van de weg zal een fietspad worden aangelegd.

Gedurende zes weken heeft het ontwerpbesluit voor een ieder ter inzage gelegen.

De Afdeling kan zich met het ontwerpbesluit verenigen maar geeft U in overweging een besluit te nemen nadat rekening is gehouden met opmerkingen aangaande de verwerking van de zienswijzen. De opmerkingen zijn in het ontwerpbesluit verwerkt.

Ik moge U hierbij het ontwerpbesluit doen toekomen en U verzoeken overeenkomstig dit ontwerp te besluiten.

DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR EN MILIEU

---

(1) Dit blijkt uit jurisprudentie van de Hoge Raad: NJ 1988/927, 928, 929, 930. Vergelijk Kb. 14 november 2014, nr. 2014002189, Stcrt. 12 december 2014, nr. 34042 (Hulst), pagina 8 en Kb. 15 november 2011, no. 11.002722, Stcrt. 12 december 2011, nr. 21775 (Weert), pagina 4.
(2) Idem.
(3) Vergelijk Kb. 2 juli 2015, nr. 2015001182, Stcrt. 5 augustus 2015, nr. 21495 (Den Haag) pagina 8: "Het is de uitsluitende bevoegdheid van de burgerlijke rechter om na deskundigenadvies een uitspraak te doen over de toepasbaarheid van artikel 38 en vervolgens de hoogte van de schadeloosstelling te bepalen. Wij zijn in het kader van de onderhavige administratieve procedure welke leidt tot het bij koninklijk besluit al dan niet aanwijzen van onroerende zaken ter onteigening daartoe niet bevoegd."

---

Gehele tekst ontwerpregeling met toelichting (pdf, 292 kB)