Samenvatting advies over de aanpassing van de geboorteakte

Datum publicatie: woensdag 24 mei 2017 - Datum advies: vrijdag 10 maart 2017

De Afdeling advisering van de Raad van State heeft advies uitgebracht over de wijziging van het Besluit burgerlijke stand 1994 in verband met de akte van geboorte. Het advies is op 24 mei 2017 openbaar gemaakt.

Inhoud van het wijzigingsbesluit

Wanneer een kind dood wordt geboren, wordt naar huidig recht geen geboorteakte opgemaakt, maar een zogenaamde 'akte levenloos geboren kind'. De bijzondere akte levenloos geboren kind komt overeen met de geboorteakte in die zin dat de bijzondere akte ook de geslachtsnaam en voornamen van het kind vermeldt, voor zover de ouders dit wensen. In de praktijk bleek dat ouders van een doodgeboren kind moeite hebben met het feit dat van de geboorte geen geboorteakte wordt opgemaakt, waardoor er geen inschrijving in de Basisregistratie personen plaatsvindt. Het ontwerpbesluit laat de bijzondere akte van levenloos geboren kind daarom vervallen en vervangt deze door een geboorteakte. Deze geboorteakte bevat de bijvoeging dat het kind levenloos ter wereld is gekomen. Daartoe wordt het Besluit burgerlijke stand 1994 aangepast.

Advies

Geboorteakte
De Afdeling advisering begrijpt de behoefte van ouders van een doodgeboren kind aan officiële erkenning van de geboorte door middel van een geboorteakte. Nu de inhoud van de bijzondere akte levenloos geboren kind overeenkomsten vertoont met de geboorteakte, zou echter ten onrechte de indruk kunnen ontstaan dat het vervangen van de bijzondere akte levenloos geboren kind door een geboorteakte van een levenloos ter wereld gekomen kind slechts een kleine wijziging is. Maar omdat de geboorte van een levend kind rechtsgevolgen heeft en het levenloos ter wereld komen van een kind niet, is er een fundamenteel verschil tussen de geboorteakte en de bijzondere akte levenloos geboren kind. Dit verschil is ook terug te vinden in het Burgerlijk Wetboek. Voor deze wijziging moet daarom niet alleen het Besluit burgerlijke stand 1994 worden aangepast, maar ook het Burgerlijk Wetboek. Het voorstel voorziet echter alleen in de wijziging van Besluit burgerlijke stand 1994.

Basisregistratie personen
Een geboorteakte wordt op grond van de Wet basisregistratie personen automatisch ingeschreven in de basisregistratie personen. Daarmee wordt het kind vermeld op de persoonslijst van de ouders. Na inwerkingtreding van de hier voorgestelde wijziging wordt ook de geboorteakte van een doodgeboren kind automatisch ingeschreven in de Basisregistratie personen. Maar uit een brief van de minister van Binnenlandse Zaken blijkt dat het slechts de bedoeling is om ouders van een doodgeboren kind de mogelijkheid te geven hun kind ook in de Basisregistratie personen in te schrijven. Nu niet wordt voorzien in aanpassing van de Wet Basisregistratie personen gebeurt dit echter automatisch. Daarnaast blijkt uit dezelfde brief dat de ICT-voorzieningen rond de Basisregistratie personen nog niet gereed zijn voor registratie van de geboorteakte met daarop de aantekening dat het kind levenloos is geboren. Hierdoor gaan gebruikers van de basisregistratie ervan uit dat het gaat om een levend geboren kind en verbinden zij daar mogelijk gevolgen aan. Dit zou voor de betrokken ouders buitengewoon pijnlijk en ongewenst zijn.

Gelet hierop adviseert de Afdeling advisering het besluit niet in zijn huidige vorm vast te stellen maar eerst het Burgerlijk Wetboek en de Wet Basisregistratie personen aan te passen.

Lees hier de volledige tekst van het advies en de reactie van de minister daarop.